0

dheefin

m f dh

Eeg: dheefi

0

dheefsad

m l

Eeg: dheefsasho

0

dheefsade

m l (-ayaal, m.l)

(baay.) Noole quuta kuwa ka yaryar, marka laga eego xagga silsiladda cuntada. Daaqcunayaashu waxay quutaan dhirta cagaaran oo waa dheefsade hore, hilibcunayaashuna waxay quutaan daaq cunayaasha, markaa waa dh. dambe.

0

dheefsamayn

m dh (baay.)

Samayska dheefasho ee borotiinnada, duxda iyo waxyaabo kale oo noolayaasho ku jira ee laga samaynayo moolikiyuullo iyo walxo kale oo yaryar.

0

dheefsasho

m dh

1. (baay.) Samayska dh. ee borotinnada, duxda iyo waxyaaba kale oo noolayaasha ku jira ee laga samaynayo molikiyuullada iyo walxo kale oo yaryar. 2. (baay.) Wadarta ama isugeynta falgallada kiimikaad ee ka dhex dhaca noolayaasha.

0

dheefsasho-saleed

m l (-dyo, m.dh)

(baay.)(Herka dh. s.). Heerka tamar dh. ee looga baahanyahay inay xayawaanka ku hayso nasasho. Heerka dh. waxa lagu qiyaasaa habka soo saarka kulka ee halbeeg waqti: waxay tilmaamaysaa tamarta la isticmaalay si loo fuliyo shaqooyinka muhimka ah, sida garaaca wadnaha, neefsashada, dhaqdhaqaaqa dareenwadka, gudbin firfircoon iyo dhiiqista.

0

dheefshiid

m l (baay.)

Burburinta uu noole burburinayo cunto soo gashay ee uu ka dhigayo kiimiko ahaan qaab fudud oo si sahlan loo nuugi karo jidhkuna uu isticmaali karo ayaa loo yaqaan dh.

0

dheefshiid-dhiman

m l (daaw.)

Dheefshiid xumaada, cunnada kaddib xanuun bay leedahay, dibiro, lallabo iyo matag.

0

dheefshiidid

m dh

ld dheefshiid¹.

0

dheefsi

m l

Eeg: dheefsasho

0

dheefso

f g3 (-saday, -satay)

Wax dheef ka dhigasho.

0

dheeg

m l (-gag, m.l)

1. Labada dhinac ee laga raro geelo middood. 2. Markabka dushiisa sare.

0

dheegad

m l

dheegasho m.f.dh eeg dheego. ld dheegad.

0

dheego

f g

/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Wax qof kale sameeyey wax u eg samayn; ka xigasho. 2. (f.mg) Ka dh.: hilib iwm gogasho.

0

dheeh

m l

1. Lakab xalleefsan oo alaabta biraha, dhoobada iwm dusha laga mariyo oo dhawraarin iyo qurxin looga dhigo. 2. Dhammaajo (xabog). 3. ld dheedid.

0

dheehan

f mg1 (-hmay, -hantay; -hmi)

Wax la dheehay noqosho.

0

dheehid

m f dh

ld dheeh¹.

0

dheehmid

m f dh

Eeg: dheehan¹

0

dheehnaan

m f dh

ld dheehnaansho.

0

dheehnaansho

m l

/dh ld dheehnaan.

0

dheekaa

m dh

Geedgaab qodax aan lahayn oo miro macaan oo la cuno leh iyo xidid wax lagu daweeyo.

0

dheel

m l

Qabowga habeenkii soo dhaca oo wata sayax.

0

dheelaas

m l

1. Cayaaro farax iyo raynrayn badan darteed loo sameeyo. 2. ld dheelaasid.

0

dheelaasid

m f dh

ld dheelaas¹ (2).

0

dheelallaabid

m f dh

ld dheerallaabid.

0

dheelallaabo

m dh

Hurdo laga kacay oo aan weli la baraarugin, makalaalax. ld dhelallow¹, dheerallaabo, dheerallow¹.

0

dheelallow

m l

Eeg: dheelallaabo

0

dheelan

f mg1 (-lmay, -lantay; -lmi)

Nafley habeen socosho.

0

dheeli

f g2 (-iyay, -isay)

Nafley dheel ku maaweelin. ld dhayali, dheelsii (2).

0

dheelid

m f dh

ld dheelis².

0

dheelin

m f dh

ld dhayalin, dhayalis¹, dheelis¹, dheelsiin.

0

dheelis

m l

Eeg: dheelin

0

dheelitiran-kiimikeed

m l (kiim.)

Falgal kiimikaad oo gedisme ah oo ribnaanta falgaleyaasha iyo maxsuulladuba aanay isla beddelin amminta sababta oo ah habdhiska ayaa ku sugan xaalad teermoodaynamik ahaan dheelitiran.

0

dheelli

m l

1. Dhinac u badashada wax culayskiisu dhan u bato oo uu dheellitirankii lumiyo. 2. ld dheelliyid.

0

dheellila'aan

m dh

Dheellitir; dheelli la'ahaanshada.

0

dheellin

m dh

Eeg: dheelliyid

0

dheellis

m l

Eeg: dheelliyid

0

dheellitir

f g1 (-ray, -rtay)

Xisaab labadeeda dhinac isle'ekeysiin.

0

dheellitiran

f mg4 (-rnaa, -rnayd)

Wax la dheellitiray ahaansho.

0

dheellitirid

m f dh

ld dheellitir¹ (2).

0

dheellitirnaan

m f dh

ld dheellitirnaansho.

0

dheellitirnaansho

m l

/dh ld dheellitirnaan.

0

dheelliyid

m f dh

ld dheelli¹ (2), dheellin, dheellis.

0

dheelmad

m l

Eeg: dheelmasho

0

dheelmasho

m f dh

ld dheelmad, dheelmataan, dhelmatiin.

0

dheelmataan

m l

Socod habeenkii la socdo. ld dheelmasho.

0

dheelmatiin

m l

Eeg: dheelmasho

0

dheelmi

f g2 (-iyay, -isay)

Wax habeen guuragelin.

0

dheelmid

m f dh

ld dheelan¹.

0

dheelmin

m f dh

ld dheelmis.

0

dheelmis

m l

Eeg: dheelmin

0

dheelmo

f mg3 (-maday, -matay)

Habeen socosho; guurayn.

0

dheelsii

f g2 (-iiyay, -iisay)

1. Qof ku cayaarid ama dhagrid. 2. ld dheeli.

0

dheelsiin

m dh

ld dheelin.

0

dheeman

m l

/dh 1. Macdan aan midab lahayn, aad u adag, kana qaalisan macdanta kale. 2. Afarta haad ee turubka mid ka mid ah, calaamad afar gees ah oo guduudan leh.

0

dheen

m l

/dh Geed weyn, aan qodax lahayn, caleemo yaryar, miro macaan oo la cuno leh oo ka baxa biyo mareennada.

0

dheer

f g

/mg4 (-raa, -rayd; dhaadheer) 1. (f.mg) Wax aan jooggiisu gaabnayn ahaansho. 2. (f.mg) Wax meel fog ku sugan ahaansho. 3. (f.mg) Waqti muddo la sugayo ama la soo dhaafay ahaansho. 4. (f.g) Is dh.: isla mid ahaansho, kisi ahaansho (nambar).

0

dheeraad

m l

Wax tiro ama qiyaas la isla ogyahay siyaado ku ah. ld dheeri¹.

0

dheeraan

m f dh

ld dheeraansho, dheeri².

0

dheeraansho

m l

/dh eeg dheerow. ld dheeraan.

0

dheeraar

m l

Xarig dheer oo xoolaha lagu xiro si uu u daaqo una fogaan.

0

dheeraari

f g2 (-iyay, -isay)

Neef xoolo ah xirid si uu u daaqo, una fogaan.

0

dheeraarin

m f dh

ld dheeraaris.

0

dheeraaris

m l

Eeg: dheeraarin

0

dheeraarsan

f mg4 (-naa, -nayd)

Wax dheeraar lagu xiray ahaansho.

0

dheeraarsanaan

m f dh

ld dheeraarsanaansho.

0

dheeraarsanaansho

m l

/dh ld dheeraarsanaan.

0

dheeraarsasho

m f dh

Eeg: dheeraarso

0

dheeraarso

f g3 (-saday, -satay)

Neef xoolo ah si uu u daaqo meel ku xirasho.

0

dheerallaabid

m dh

Eeg: dheelallaabid

0

dheerallabo

m dh

Eeg: dheelallaabo

0

dheerallaw

f mg1 (-looday, -lootay)

Eeg: dheelallaw²

0

dheerallow

m l

Eeg: dheelallaabo

0

dheerashiito

m dh

Gaaraabidhood.

0

dheeraweyn

m dh

Cayayaan yaryar dalagga daldalooliya oo dhuuxa ka cuna.

0

dheerayn

m f dh

ld dheerays.

0

dheerays

m l

Eeg: dheerayn

0

dheeraysii

f g

/mg2 (-iiyay, -iisay) 1. (f.g) Wax xawliga ay ku socdaan kordhin. 2. (f.mg) U dh.: cid waxay qeyb u lahayd wax ka badan siin.

0

dheeraysiin

m f dh

Eeg: dheeraysii

0

dheerdheere

m l

Eeg: dheerdheero

0

dheerdheero

m dh

1. Geed qoodxeed jeerinka u eg oo leh miro iyo xabag la cuno. 2. Xajiin jirku la barbararo. ld dheedheero, dheerdheere.

0

dheerdheeroo

f mg3 (-ooday, -ootay)

Wax dheerdheero hayso noqosho. ld dheedheeroo.

0

dheerdheerood

m f l

ld dheedheerood.

0

dheeree

f g

/mg. 2 (-reeyay, -raysay) 1. (f.g)Wax dhererkiisa kordhin. 2. (f.g) Wax meel ka fogeyn. 3. (f.mg) Orod ama socod kordin. 4. U dh.: cid waxay qeyb u heshay in ugu darid.

0

dheeri

m dh

Eeg: dheeraan

0

dheerow

f mg3 (-raaday, -raatay)

1. Wax dhererkiisu kordhay noqosho. 2. Ku dh.: wax muddo dheer ku qaadasho. Tus. “Shirkii waa lagu dheeraaday”. 3. Wax meel ka durkay noqosho.

0

dheertaxaniinyo

m dh u

Cayayaan dhulka xammaarta, dhuuban, dheer lugo badan oo qaniinyo kulul. ld dhiirtaxaniinyo, dhuurtaxaniinyo.

0

dheg

f mg1 (-gay, -gtay)

1. Subag iwm xarkagid. 2. Cid iwm nabmid. 3. Ku dh.: wax gacanta xoog ugu qabasho.

0

dheg-kafaar

f mg1 (-ray, -rtay)

Eeg: dhakafaar²

0

dheg-kafaari

f g2 (-iyay, -isay)

Eeg: dhakafaari

0

dheg-kafaarid

m dh

Eeg: dhakafaarid

0

dheg-kafaarin

m dh

Eeg: dhakafaarin

0

dheg-kafaarsan

f mg4 (-naa, -nayd)

Eeg: dhakafaarsan

0

dheg-kafaarsanaan

m dh

Eeg: dhakafaarsanaan

0

dheg-kafaarsanaansho

m l

/dh ld dhakafaarsanaan.

0

dhega-adag

f mg4 (-dkaa, -dkayd)

Qof aan amarka si sahlan u qaadan ahaansho.

0

dhega-adayg

m l

Dabci qof leeyahay oo u diida in si sahlan ku fulin waxa loo diray. ld dhega-adkaan.

0

dhega-adaygid

m f dh

Eeg: dhega-adayg²

0

dhega-adkaan

m f dh

ld dhega-adayg¹, dhega-adkaansho.

0

dhega-adkaansho

m l

/dh eeg dhega-adkow. ld dhega-adkaan.